5 bin 3 yüz yıl önce Alp Dağları’nda ölen ama cesedi donduğu için günümüze kadar sağlam kalan Buz adam Ötzi’nin beslendiği ürünler arasına siyez buğdayı da tespit edilmişti. Kastamonu’da siye buğdayı üreten bir çiftçi onun mumyasının yanında sergilenmesi için siyez ürünleri gönderdi. Kastamonu’nun İhsangazi ilçesinde yaşayan çiftçi Yasin Ciğerci, İtalya’nın Bolzano şehrindeki müzede bulunan mumyalaşmış bedenin yanında sergilenmesi için siyez ürünlerini İtalya’nın Ankara Büyükelçiliğine gönderdi.
Prof. Dr. Mehmet Cengiz Baloğlu: Ötzi siyez Buğdayı da yemiş
Midesinde siyez buğdayı kalıntılarına rastlandığı belirtilen “Buz adam Ötzi”nin mumyasının yanında sergilenmesi amacıyla Kastamonu’nun İhsangazi ilçesinden İtalya’nın Ankara Büyükelçiliğine siyez ürünleri gönderildi.
Kastamonu Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Genetik ve Biyomühendislik Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Mehmet Cengiz Baloğlu, Avusturya-İtalya sınırındaki Ötztal Alpleri’nde buzulların içinde 1991 yılında korunmuş halde bulunan Ötzi’nin 5 bin 300 yaşında olduğunu söyledi.
AA’nın haberine göre; Ötzi ile ilgili laboratuvar ortamında araştırmalar yapıldığını ifade eden Baloğlu, “İncelendiğinde vücut yapısının bozulmadığı hatta midesinin içerisinde bulunan besinlerin de rahatlıkla belirlenebildiği saptanmış. Uzun yıllar buzulların altında kalması bu tür araştırmalara olanak sağlamış. Ötzi, Bakır Çağı’nda yaşamış ilk insanlardan birisi. Midesi incelendiğinde çok farklı besin kaynaklarına rastlanmış. Keçi eti, geyik eti ve dünya literatüründe einkorn olarak bilinen ve Türkiye’de sıklıkla Kastamonu yöresinde yetişen siyez buğdayı kalıntılarına rastlanmıştır.” dedi.
Siyez genetik yapısı bozulmamış buğday türü
Kastamonu’nun İhsangazi ilçesinde yoğun olarak yetiştirilen siyezin eski çağlarda Anadolu’ya yayılmış bir buğday türü olduğunu belirten Baloğlu, “Siyez, genetik yapısı bozulmamış bir buğday türüdür. Kastamonu’da 30-40 yıl öncesine kadar hayvan yemi olarak kullanıldığı için genetik ıslah çalışmaları yapılmamıştır. Bu nedenle günümüze kadar genetik yapısı korunarak gelmiştir.” diye konuştu.
Ötzi’nin midesinde protein ve yağ oranı yüksek yiyeceklerin çıktığını dile getiren Baloğlu, “Ötzi’nin midesinde keçi ve geyik etinin yanı sıra dünya literatüründe einkorn olarak bilinen siyez buğdayının kalıntılarına rastlanmıştır. Bu da siyez buğdayının Anadolu’nun yanı sıra geniş coğrafyalara yayıldığını göstermektedir.” ifadelerini kullandı.
Üniversite mezunu cifçti Yasin Ciğerci’den müzeye hediye
İhsangazi’de siyez buğdayı üreten ve bu buğdaydan çeşitli ürünler hazırlayan genç çiftçi Yasin Ciğerci, İtalya’nın Bolzano şehrindeki Güney Tirol Arkeoloji Müzesi’nde bulunan Ötzi’nin mumyasının yanında sergilenmek üzere siyez buğdayından üretilen makarna, un, bulgur, ekmek, tarhana, galeta ve erişte gibi ürünleri İtalya’nın Ankara Büyükelçiliğine kargoyla gönderdi.
Yasin Ciğerci üniversiteyi bitirdikten sonra ata tohumu olan siyez buğdayı yetiştirmek için memleketi İhsangazi’ye yerleştiğini söyledi.
Siyez buğdayına katma değer katmak için daha sonra babasıyla un değirmeni kurduklarını anlatan Ciğerci, “Siyezin ana vatanı İhsangazi, biz bu ürünümüze sahip çıkmak istedik. Buğdayın yanı sıra siyez unu ve bulguru da üretmeye başladık. Ardından daha da geliştirerek siyez eriştesi, makarnası, galetası, gevreği, şekerparesi ve tarhanasını yaptık.” dedi.
Siyezle ilgili araştırmalar yaparken Ötzi ismiyle karşılaştığını belirten Ciğerci, “Ötzi’nin bir özelliği bizim burada yoğun olarak yetişen siyezin midesinden çıkması. Araştırmada Ötzi’nin son yemeklerinden birinin siyez olduğu ortaya çıkmış. Ben de Ötzi’nin yanında son yemeği olan siyezden yapılan ürünlerin sergilenmesi için siyez ürünlerini bir notla İtalya’nın Ankara Büyükelçiliğine göndermeye karar verdim. Gönderdiğim kargoda siyez unu, bulguru, eriştesi, makarna, galeta, ekmek ve tarhanası bulunuyor.” dedi.
Ötzi’nin hikayesini okuduktan sonra siyezin önemini daha iyi anladı
Ötzi’nin hikayesini okuduktan sonra siyezin önemini daha iyi anladığını dile getiren Ciğerci, “Bizim ata tohumumuz siyez o zaman bile varmış. Bu, siyezin ne kadar kıymetli bir ürün olduğunu gösteriyor. Biz de bunu en iyi şekilde değerlendirip, işleyip Türkiye’nin her yerine kargoyla gönderiyoruz.” şeklinde konuştu.
Özgür Alantor – Anadolu Ajansı
Bir Cevap Yaz
